Бүгінгі қоғамның басты ерекшелігі – технологияның білім беру үдерісіне терең енуі. Әсіресе жасанды интеллект құралдарының дамуы мұғалім мен оқушы арасындағы қарым-қатынасты жаңа сапалық деңгейге көтерді.
Қазақ тілі мен әдебиеті пәндерінде бұл үрдіс оқушылардың тілдік сауаттылығын арттыруға, шығармашылық ойлау қабілетін жетілдіруге және мәтінмен жұмыс істеу мәдениетін қалыптастыруға зор мүмкіндік туғызуда.
Жасанды интеллект құралдары – тек техникалық жаңалық емес, ол оқыту әдістемесінің жаңа бағытына айналды. Мұндай бағдарламалар оқушының тілдік қатесін түзетіп қана қоймай, оның сөйлеу дағдысын жетілдіруге, ойын нақты әрі жүйелі жеткізуге үйретеді. Әдеби шығармаларды талдау кезінде жасанды интеллект мәтіннің құрылымын түсінуге, көркемдік құралдарды айқындауға, автордың идеясын терең ұғынуға көмектеседі. Ал жазылым дағдыларын қалыптастыруда мұндай технологиялар оқушыға өз мәтінін жетілдіруге, сөздік қорын кеңейтуге және тіл мәдениетін дамытуға жол ашады.
Қазақ тілі мен әдебиеті пәнінің басты мақсаты – тілдік тұлға қалыптастыру. Бұл міндетті орындауда мұғалімнің кәсіби рөлі ерекше. Ол жасанды интеллектті оқыту процесінде жай көмекші құрал емес, тиімді әдістемелік серік ретінде қолдана отырып, оқушыны дербес ізденуге, сын тұрғысынан ойлауға және ақпаратты талдауға баулиды. Жасанды интеллект жүйелері оқушының жеке оқу қарқынын ескеріп, жеке траектория құруға мүмкіндік береді. Мұндай тәсіл оқыту сапасын арттырып, әр оқушының әлеуетін ашуға ықпал етеді.
Қазіргі таңда жасанды интеллекттің көмегімен тілдік сауаттылықты арттыру тек техникалық жетістік емес, мәдени және рухани жаңғырудың бір көрінісі. Тіл – ұлттың жаны. Олай болса, технология тілдің мәнін төмендетпей, қайта оның қолданыс аясын кеңейтіп, жаңа формада дамуына жағдай жасауы тиіс. Қазақ тілі мен әдебиеті сабақтарында цифрлық құралдарды дұрыс бағытта пайдалану арқылы біз ұлттық тілдің мәртебесін биіктетіп, оны жаңа заман талабына сай жандандыра аламыз.
Жасанды интеллект – мұғалімнің бәсекелесі емес, серігі. Ол мұғалімнің шығармашылық ізденісін қолдап, оқушылардың тілдік мәдениетін дамыту жолында сенімді құралға айналуда. Ендеше, білім мен технологияны ұштастыра отырып, қазақ тілін үйретудің жаңа парадигмасын қалыптастыру – бүгінгі педагогтың басты міндеті.
Алмагүл ЖАРҚЫМБАЕВА,
Қостнай қаласы білім бөлімінің әдіскері